EUDR VÀ NHỮNG DIỄN BIẾN CHÍNH TỪ THÁNG 5 - 8 NĂM 2026

EUDR VÀ NHỮNG DIỄN BIẾN CHÍNH TỪ THÁNG 5 - 8 NĂM 2026

Ủy ban châu Âu ban hành hướng dẫn cập nhật về EUDR.

Ngày 20 tháng 7 năm 2026, Ủy ban Châu Âu đã công bố hướng dẫn cập nhật về việc thực hiện Quy định chống phá rừng của EU (EUDR). So với hướng dẫn được ban hành vào tháng 8 năm 2025, hướng dẫn mới cung cấp thêm thông tin làm rõ về vai trò và nghĩa vụ của các bên liên quan khác nhau trong chuỗi cung ứng, bao gồm doanh nghiệp siêu nhỏ và nhỏ (MSMEs), các nhà điều hành và thương nhân ở khâu cuối chuỗi cung ứng. Hướng dẫn này cũng giải thích thêm về các yêu cầu thẩm định đơn giản hóa, bao gồm cả các trường hợp liên quan đến sản phẩm có nguồn gốc từ các quốc gia có rủi ro thấp.

Hướng dẫn cập nhật này đã cung cấp thêm các thông tin cập nhật, hỗ trợ kịp thời cho các doanh nghiệp và các bên liên quan đang chuẩn bị cho việc thực hiện EUDR, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải hiểu rõ trách nhiệm ở các tác nhân ở vị trí khác nhau trong chuỗi cung ứng.

Tăng cường dữ liệu khu vực sản xuất để hỗ trợ việc tuân thủ EUDR.

Vào ngày 23 tháng 6 năm 2026, Mạng lưới Nghiên cứu chính sách tổ chức webinar “Xây dựng bộ dữ liệu vùng trồng để phục vụ công tác quản lý và đáp ứng EUDR: cách tiếp cận từ dưới lên”.

Buổi webina nhấn mạnh tầm quan trọng của một Bộ dữ liệu vùng trồng chính xác, vừa là bệ đỡ cho công tác quản lý, điều hành vĩ mô của Nhà nước, vừa là chiếc "hộ chiếu" để doanh nghiệp thực hiện truy xuất nguồn gốc thành công, bảo vệ vị thế hàng nông sản Việt trên trường quốc tế. 

Những người tham gia đã thảo luận về những hạn chế trong dữ liệu thống kê và sử dụng đất hiện có của chính phủ, cũng như những thách thức phát sinh từ việc chia sẻ hạn chế các bộ dữ liệu khu vực sản xuất được các doanh nghiệp tự phát triển. Đặc biệt chú ý đến nguy cơ chồng chéo các khu vực sản xuất và, quan trọng hơn, khả năng chồng chéo giữa các khu vực sản xuất nông nghiệp và đất rừng. Những thiếu sót về dữ liệu như vậy có thể tạo ra những thách thức đáng kể trong việc chứng minh sự tuân thủ các yêu cầu của EUDR.

Buổi webina cũng đã khám phá một cách tiếp cận từ dưới lên, trong đó chính quyền địa phương và các bên liên quan có thể đóng góp vào việc xây dựng cơ sở dữ liệu khu vực sản xuất chi tiết hơn, đồng thời xem xét các cơ chế để tăng cường chia sẻ dữ liệu giữa các doanh nghiệp và cơ quan chính phủ.

Tăng cường mối liên kết giữa ngành chế biến gỗ và các khu rừng trồng bền vững.

Vào ngày 24 tháng 7 năm 2026, Mạng lưới Nghiên cứu Lâm nghiệp EUDR, Mạng lưới Nghiên cứu Chính sách Nông nghiệp và Lâm nghiệp, Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP Hồ Chính Minh (HAWA) và Forest Trends đã tổ chức một hội thảo trực tuyến với chủ đề “Nâng cao chuỗi giá trị gỗ thông qua việc tăng cường liên kết giữa chế biến, khu vực nguyên liệu bền vững và thị trường carbon: Góc nhìn từ khu vực Đông Nam Việt Nam và Đồng bằng sông Cửu Long”.

Hội thảo trực tuyến đã đề cập đến những thách thức ảnh hưởng đến tính bền vững của ngành chế biến gỗ Việt Nam, bao gồm sự liên kết yếu giữa diện tích rừng trồng và các doanh nghiệp chế biến, sự mất cân bằng giữa nguồn cung nguyên liệu và nhu cầu chế biến ở một số khu vực, và sự cạnh tranh ngày càng tăng đối với gỗ rừng trồng.

Các bên tham gia đã thảo luận về các cơ hội để tăng cường mối quan hệ giữa các doanh nghiệp và các hộ gia đình trồng rừng, cũng như tái cấu trúc các mối quan hệ chuỗi cung ứng theo hướng hỗ trợ sản xuất gỗ trong nước bền vững hơn. Thị trường carbon mới nổi cũng được xem xét như một yếu tố tiềm năng ảnh hưởng đến sự phát triển trong tương lai của ngành này.

Những vấn đề này có liên quan đến EUDR vì việc tăng cường kết nối giữa các nhà chế biến và các nguồn nguyên liệu thô trong nước bền vững có thể góp phần cải thiện khả năng truy xuất nguồn gốc, đảm bảo tính hợp pháp và quản lý rủi ro chuỗi cung ứng.

Sự quan tâm ngày càng tăng đối với thị trường gỗ nội địa Việt Nam

Ngày 6 tháng 8 năm 2026, Hiệp hội Lâm sản Việt Nam (VIFOREST), Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP Hồ Chí Minh (HAWA) phối hợp với Mạng lưới EUDR Lâm nghiệp và Forest Trends tổ chức webinar "Định vị thị trường nội địa: Động lực tăng trưởng của ngành gỗ Việt trong tương lai".

Buổi hội thảo trực tuyến nhấn mạnh rằng, mặc dù ngành công nghiệp gỗ của Việt Nam từ lâu đã được biết đến với năng lực xuất khẩu mạnh mẽ, thị trường nội địa cũng là một thành phần quan trọng của ngành. Việc chú trọng hơn đến thị trường nội địa có thể tác động không chỉ đến các doanh nghiệp trong nước, các làng nghề và người trồng rừng, mà còn đến uy tín và tính bền vững của ngành công nghiệp gỗ Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Cuộc thảo luận đã xem xét các cơ hội để tăng cường sử dụng gỗ trồng trong nước, giảm sự phụ thuộc vào các nguồn gỗ có rủi ro cao hơn và tăng cường khả năng cạnh tranh của ngành gỗ Việt Nam trong bối cảnh các yêu cầu quốc tế về tính hợp pháp và bền vững ngày càng tăng, bao gồm cả những yêu cầu liên quan đến EUDR.

Quản lý bảo vệ rừng và đất lâm nghiệp do UBND xã quản lý 

Ngày 04 tháng 06 năm 2026, Hội Khoa học Kinh tế Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (VIESARD) phối hợp cùng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ NN&MT) và Tổ chức Forest Trends tổ chức Hội thảo “Nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ rừng và đất lâm nghiệp do Uỷ ban nhân dân xã quản lý”.

Luật chính quyền địa phương năm 2025 có hiệu lực từ ngày 01/07/2025. Thực hiện luật này, nhiệm vụ quản lý nhà nước về đất lâm nghiệp và rừng trước đây của cấp huyện đã được phân cấp, chuyển giao về cho cấp xã. Tại hội thảo, các vấn đề thách thức nảy sinh khi UBND xã thực hiện việc Quản lý bảo vệ rừng và đất lâm nghiệm đã được thảo luận, bao gồm thông tin, dữ liệu về các hoạt động quản lý diện tích rừng do xã quản lý vẫn còn thiếu rõ ràng; hệ thống pháp luật chưa xác lập đồng bộ địa vị pháp lý của UBND xã như một chủ rừng thực chất, dẫn đến việc thiếu hụt nguồn lực tài chính, nhân sự chuyên môn và các công cụ kỹ thuật hỗ trợ tuần tra, giám sát.

Hội thảo cũng đã thảo luận các giải pháp, mô hình  để nâng cao hiệu quả quản lý hiệu quả quản lý, bảo vệ rừng và đất lâm nghiệp do Uỷ ban nhân dân xã quản lý nhằm thúc đẩy các nỗ lực thực hiện các cam kết quốc tế về giảm phát thải khí nhà kính hướng tới “Net Zero” vào năm 2050 , thúc đẩy thị trường carbon rừng và đáp ứng các quy định nghiêm ngặt về truy xuất nguồn gốc nông lâm sản.

Tuân thủ EUDR và bản đồ ranh giới rừng

Theo quy định của EUDR, các sản phầm sản xuất trên đất rừng sau 31/12/2020 được xem là gây mất rừng và không tuân thủ quy định. Việc xác định ranh giới đất lâm nghiệp thông qua xây dựng bản đồ 2020 là công cụ được xem là nền tảng quan trọng.

Ngày 29/5/2026 Mạng lưới EUDR Lâm nghiệp tổ chức Webinar “Xây dựng bản đồ ranh giới rừng năm 2020 phục vụ tuân thủ EUDR” để: Chia sẻ mục đích và tầm quan trọng của việc xây dựng bản đồ rừng quốc gia 2020; cập nhật tiến độ và các hoạt động xây dựng bản đồ đến thời điểm hiện tại; hướng dẫn các địa phương rà soát dữ liệu rừng nhằm đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của kết quả; chia sẻ bài học kinh nghiệm từ các địa phương đã hoàn thành quá trình rà soát.

Sau khi được công bố, doanh nghiệp xuất khẩu có thể sử dụng bản đồ như một công cụ tham chiếu nhằm đánh giá nguy cơ mất rừng và mức độ rủi ro trong chuỗi cung ứng sản xuất.

Một số nhận xét

Nhìn chung, những diễn biến gần đây chỉ ra một số ưu tiên trong thực hiện quy định về EUDR: hiểu rõ hơn về các yêu cầu đang thay đổi của EUDR, dữ liệu về khu vực sản xuất và truy xuất nguồn gốc mạnh mẽ hơn, cải thiện liên kết giữa các tác nhân trong chuỗi cung ứng, và thúc đẩy xây dựng bản đồ ranh giới rừng 2020 và làm rõ ý nghĩa của việc xây dựng bản đồ.

Những thông tin trên cũng cho thấy rằng việc đáp ứng EUDR không chỉ đơn thuần là đáp ứng yêu cầu của từng thị trường riêng lẻ. Nó ngày càng gắn liền với những nỗ lực rộng lớn hơn nhằm cải thiện hệ thống dữ liệu, tính minh bạch của chuỗi cung ứng, quản lý rừng bền vững. Ngoài ra, nó cũng chỉ ra việc tuân thủ các quy định EUDR cần có sự hợp tác rộng rãi và tích cực từ tất cả các bên liên quan, trong đó có vai trò điều phối vô cùng quan trọng của chính quyền. Các hoạt động đống thoại tạo điều kiện cho các bên liên quan tiếp cận và chia sẻ thông tin, đồng thời đảm bảo quá trình thực hiện các hoạt động được đồng bộ, gắn kết, và giảm thiểu các rủi ro phát sinh trong quá trình thực hiện.